Nihat Latif Koca: Erbil Kalesi’nde Horyat Evi Açacağız

Dünya kültür merkezi olarak UNESCO tarafından korunan ve 8 bin yıldan fazla tarihi olan Erbil Kalesi’nin restore çalışmaları devam ediyor.

 

Erbil Kalesi Yüksek Restorasyon Komisyonu Başkanı Nihat Latif Koca, “Erbil Kalesi, tarih boyunca birçok milletin mülkü oldu ve birçok kültürün sahibidir. Bu yüzden tüm kütür ve milletlerin simgesi olarak bir merkez haline gelmesini istiyoruz.” dedi.

 

Erbil Kalesi Yüksek Restorasyon Komisyonu Başkanı, kalenin restore projesinde yavaş hareket etmelerinin nedenine değinerek, “Bu evlerin hepsi, UNESCO’nun gözetiminde restore ediliyor. Evlerin yıkılmaması için kerpiçleri tek tek çıkarıp düzeltmemiz gerekir.” ifadelerinde bulundu.

Erbil Kalesi’nde Türkmenlere ait özel bir alanın olmamasına ilişkin Nihat Latif Koca, “Türkmen kardeşlerimizin kendilerine özel bir alanları olması gerekir. Bu proje üzerine şu anda çalışılıyor ve devamlı olarak üzerine konuşulmaktadır. Yakın sürede bu tür bir projeyi hayata geçirmeyi umut ediyoruz.” şeklinde konuştu.

 

Koca ayrıca, “Birçok kişinin gönlünde ve benin aklımda olan şey, Erbil Kalesi’nde horyat evinin yapılması.” dedi.

 

Erbil Kalesi Yüksek Restorasyon Komisyonu Başkanı Nihat Latif Koca, Tba Gazetesine özel açıklamalarda bulundu.

 

Erbil Kalesi Yüksek Restorasyon Komisyonu Başkanı olarak yeni bir göreve başladınız. Erbil Kalesi için projeleriniz nelerdir?

 

Bildiğiniz üzere Erbil Kalesi, dünya mirasının bir parçası olmasının ardından, UNESCO’nun kalenin onarımında büyük bir rolü bulunmaktadır. Bunu söylememin amacı UNESCO’nun detaylı bir şekilde kalenin onarımını takip etmesidir.

 

Erbil Kalesi için birçok değerlendirmenin ardından büyük bir plan hazırlandı. Bu da misafirlerin konaklanması için evlerin onarılmasının ardından birkaç otel hazırlamaktı ve bazı bölgelerde restoran, kahvehane ve birkaç kültürel alan olarak belirlendi.

Erbil Kalesi, tarih boyunca birçok milletin mülkü oldu ve birçok kültürün sahibidir. Bu yüzden tüm kütür ve milletlerin simgesi olarak bir merkez haline gelmesini istiyoruz. Kalede birkaç merkezimiz bulunmaktadır ancak bunların genişletilmesi gerekiyor. Günden güne, aydan aya bu projeyi ilerletmek için tüm tarafların yardım etmesini ve kalan işlerin tamamlanmasını umut ediyorum.

 

Kalenin restore edilmesinin kolay bir şey olmadığını herkesin bilmesini istiyorum. Bir yıl içerisinde bir ev yapıp bunun ne kadara mal olacağını bilebilirsiniz. Ancak kaledeki evlerde sorun var. Örneğin, bir evin onarımı için 10 bin dolar ayırıyoruz ancak bazı şeyler ortaya çıkıyor ve bunun ayırdığımızdan daha fazlasının gerektiğini görüyoruz.

 

Bu evlerin hepsi, UNESCO’nun gözetiminde restore ediliyor. Evlerin yıkılmaması için tek tek kerpiçleri çıkarmamız gerekir. Erbil halkı ve diğerleri kalenin onarımının yavaş ilerlediğini söylüyor. Bu doğru ancak böyle ilerlemesinin iki sebebi var; birincisi daha önce anlattığım sanatsal ve tekniksel neden, ikincisi ise maliye nedenidir. Bildiğiniz gibi, Kürdistan Bölgesi geçtiğimiz senelerde bütçenin bulunmaması ve DEAŞ işgali nedeniyle ekonomik krizle karşılaştı.

 

Allaha şükür bu sorun ortadan kalktı, bu sene gelirimiz var. Avrupa Birliği kalenin onarımı için gelir sağladı. Ayrıca Erbil’de bir iş adamına teşekkürlerimizi sunarak ismini söylemek istiyorum. Şeyh Baz, kale için büyük bir gelir sağladı. Erbil’de bulunan diğer iş insanlarının da kalenin onarımına katkı sağlamalarını umut ediyorum. Çünkü kale hepimizindir. Özellikle Erbil’de Erbil Kalesi’nde doğan, akrabaları kale halkı olan ve kendilerini Erbil ve kale halkı sanan sermayedarların onarıma katkı sağlamalarını umut ediyorum.

 

Çalışmalarımızın hızlı ilerlemesini umut ediyoruz. Bilginize, şu anda kalenin 5 alanında çalışmalar sürüyor. Bu alanlardan biri de tüm Erbil halkının gönlünde olan kale hamamı eski hali ve yeni teknikle onarılıyor. Onarımın tamamlanmasının ardından Erbil halkına sunacağız.

 

Bildiğimiz üzere Türkmenler, Erbil Kalesi’nde bini aşkın yıllık bir tarihe sahiptir. Ancak kaleye baktığımızda Türkmenlere özel bir eser bulundurulduğunu göremiyoruz. Örneğin Kürt kültürü müzesi bulunmaktadır ancak Türkmenlerin tarihi ile ilgi özel hiçbir şey kurulmamış. Türkmenler için özel bir alanın kurulmasına ilişkin bir projeniz var mı?

 

Doğru. Benin gönlümde olan projelerde kalede birkaç yeri Türkmenlerin kültürleri için ayırmaktır. Daha önce anlatığım gibi kale hepimizin mülkü. Bu yüzden Erbil Kalesi hepsinin simgesi olmalı.

 

Erbil Kalesi’nin dünya Kültür merkezi olmasından dolayı, burada Türkmenlerin de özel bir alanı olması gerekiyor. Bu proje üzerine şu anda çalışılıyor ve devamlı olarak üzerine konuşulmaktadır. Yakın sürede bu tür bir projeyi hayata geçirmeyi umut ediyoruz. Bu projenin de uygulanacağından yüzde yüz emin olabilirsiniz.

 

Türkmenlere özel olan projelerinizi anlatabilir misiniz?

Erbil halkının ya da Türkmen kardeşlerimizin kendileri bir proje sunması gerekiyor. Biz de onlar için bir alan ayırarak yardımcı olabiliriz. Ancak benim aklımda ve birçok kişinin gönlünde olan ve çok sayıda Türkmen ve Kürt sanatçıların istediği üzere, burada bir “Horyat Evi” açma gibi bir plan bulunmaktadır. Horyat, Erbil şehrinin çok önemli bir parçası. Bu yüzden bu evi açmayı ve bu projeye katılabilmeyi umut ediyorum.

 

Bir cevap yazın