‘Kürtlerin iyi niyetlerini ispat etmeleri için olumlu adımlar atmalarını bekleriz’

 

 

Tba merkez- Röp: Ali Antar

Irak’ta 3 ayı aşkın süredir devam eden gösteriler Irak Başbakanı Adil Abdulmehdi’nin istifasıyla son bulmadı. Göstericiler yeni tarafsız bir başbakan, yeni bir anayasa, iş imkanları, istihdam ve yeni bir Yüksek Bağımsız Seçim Komisyonu taleplerine devam ediyor.

 

 

Irak Meclisi, Anayasa Değişiklik Komisyonunu oluşturduktan sonra, yeni anayasa hakkında toplantılar yapılmaya başlandı. Irak’ın 3. ana unsuru olan Türkmen milleti temsilcileri de Türkmen haklarının yeni anayasada tespit edilmesi için bütün taraflarla görüşmeler sürdürüyor.

 

Konuya ilişkin Irak Türkmen Cephesi (ITC) Başkanı ve Kerkük Milletvekili Erşet Salihi, Irak Anayasasındaki değişiklikler, kurulacak yeni seçim komisyonu ve ITC’nin Irak sorunları için çizdiği yol haritası hakkında Tba Gazetesinin sorularını yanıtladı. 

 

Kerkük Milletvekili Erşet Salihi, “Türkmenlerin haklarının azınlıklarla değil de ana unsur olarak ayrı bir maddede yazılmasını talep ettik.” dedi.

 

Türkmenlerin anayasada adlarının nasıl geçmesi gerektiği hakkında Salihi, “Bağdat’ta olan partiler, gerek Şiiler, gerek Sünniler olsun Türkmenlerin adının azınlık olarak geçmesinden yana değiller.” şeklinde açıklamalarda bulundu.

 

Türkmenlerin haklarının azınlıklarla değil de ana unsur olarak ayrı bir maddede yazılmasını talep ettik

 

Irak Anayasasında değişiklikler yapılması hakkında çalışmalar başlamış durumda. Türkmen tarafları olarak Türkmen milleti için anayasada hangi maddelerin eklenmesini talep ettiniz?

 

Prensip olarak Türkmence dili 3. dil olarak anayasanın 4. Maddesinde zikredilmiştir, özellikle Türkmen bölgelerinde ama aynı zamanda anayasa, milli, kültürel ve idari haklarımızı azınlıklarla zikretmiştir. Anayasanın 125. Maddesi sadece Yezidi, Şebek ve Hristiyanlar için yazılmıştır ve Türkmenler de onlarla beraber yer almıştır. Talebimizi bu oturumlarda sunduk ve Türkmenlerin haklarının azınlıklarla değil de ana unsur olarak ayrı bir maddede yazılmasını talep ettik. Aynı zamanda onların da milli, idari, kültürel ve sosyal haklarını da ilave etmelerini istedik.

 

Tabii ki bu hususta her kim bize destek verirse biz şükranlarımızı sunarız. Bu konuda özellikle Kürt partilerinden destek bekliyoruz. Çünkü Kürtler kendi haklarını bir millet olarak isteyeceklerse, kendi haklarının yanında başkalarının da haklarını savunmaları ve destek vermeleri gerekir ve bunu yapmaları daha uygun olur. Bu nedenle bu hususta Kürtlerin de Türkmenlerin yanında durmasını ve bu kanuna destek vermesini isteriz.

 

 

Kürtlerin iyi niyetlerini ispat etmeleri için olumlu adımlar atmalarını bekleriz

 

Bu konu hakkında Kürt partiler ile hiçbir görüşmeniz oldu mu? Bu maddeye destek olacaklar mı?

 

Biz tabii ki teker teker bu maddeleri kendilerine okuyacağız ve kesinlikle okuduktan sonra kendilerinden destek talep edeceğiz. Böylece Türkmen konusunda Kürtlerin iyi niyetini görmüş oluruz. Bu konuda iyi niyetlerini ispat etmeleri için olumlu adımlar atmalarını bekleriz.

 

Bağdat’ta olan partiler, gerek Şiiler, gerek Sünniler olsun, Türkmenlerin adının azınlık olarak geçmesinden yana değiller

 

Sunduğunuz Türkmen hakları taleplerine Irak tarafları nasıl yaklaşıyor?

 

Bağdat’ta olan partiler, gerek Şiiler, gerek Sünniler olsun, Türkmenlerin adının azınlık olarak geçmesinden yana değiller. Çünkü Türkmenler seçimlere kota yoluyla girmiyorlar. Kendi seçim bölgelerinden giriyorlar. Ama dini azınlıklar kendileri için belirlenen kotalar yoluyla seçimlere katılıyorlar. Bundan dolayı Şii ve Sünniler Türkmen milletinin bu talebinin yanındalar. Geriye sadece Kürtler kalıyor. Kürtlerin de desteği diğerlerinin desteği üzerine ilave edilirse daha güçlü olur.

 

Bunların yanında Kürtlerle aramızda soru işareti olan konular var. Bu konulardan biri de 140. Madde. 140. Madde anayasanın maddelerinin içindedir ama şu ana kadar bu madde, üzerine anlaşma sağlanmayan bölgelere veya Kerkük’e hiçbir çözüm getirmedi. Bunun yerine bu bölgeler için başka çözüm önerilerimiz var. Yeri ve zamanı geldiğinde bu önerileri de açıklayıp sunacağız.

 

Irak’ta kurulacak Bağımsız Yüksek Seçim Komisyonu’nda Türkmen temsilcileri yer alacak mı?

 

Burada Kuzey Irak Bölgesi’nin 2 savcı verme hakkı var. Benim bildiğim kadarıyla Erbil’de çok sayıda Türkmen savcımız var. Bunlar da başvuruda bulunabilirler. Çünkü bu yasada hangi milletten olması gerektiğini belirlememişler. Belki giden savcılardan biri Türkmen de olabilir. Aynı zamanda, bölge dağıtımında 1 savcı da Kerkük’ten olabilir. Bu da Yüksek Mahkeme Komisyonu tarafından çekilişle yapılır. Yani Irak’tan seçilecek 9 kişi arada bölmek yerine bütün Irak halkının temsilcisi olarak seçilecektir.

 

Bu üyeler milletler arasında bölünebilir ama mezhepler ve siyasi partiler arasında bölünemez. Irak 3 ana milletten oluşuyor (Arap, Kürt, Türkmen), bu üyeler de bu 3 millet arasında dağıtılabilir. Böylece Irak’ın güney ve orta kesiminden bir Arap gelir, Kerkük’ten bir Türkmen, Erbil ve Süleymaniye’den bir Kürt gelir. Belki Erbil’den bir Türkmen de gelebilir. Bu konudan herkesin yararlanması lazım.

 

“Irak Türkmen Cephesi olarak siyasilerin zenginleşip, halkın ezilmesine hep karşı duracağız”

 

Bilindiği gibi Irak Başbakanı Adil Abdulmehdi geçtiğimiz günlerde istifasını meclise sundu ve istifası Irak Meclisi tarafından kabul edildi. Buna rağmen gösteriler hala devam ediyor. Siz Irak Türkmen Cephesi olarak bu konu için nasıl bir çözüm yolunu olumlu buluyorsunuz?

 

Biz Irak Türkmen Cephesi olarak 16 yıldan beri, 2003’ten sonra kurulan bütün hükümetlerin içinde rolümüz yoktu, siyasi operasyonlar içinde hiçbir zaman yeterince yer almadık. Sadece parlamento içinde muhalif dönemlerden geçtik. Eylemcilerin attığı adımları doğru bulup teyit ediyoruz. Çünkü 16 yıl boyunca bir millet hizmet görmüyorsa, ekonomik açıdan garanti altına alınmıyorsa, hem de gençlerin işsiz olması ve bunlara ilaveten yolsuzlukların aşırı bir şekilde dağılması kesinlikle bizim kabul edeceğimiz bir durum değil. Biz Irak Türkmen Cephesi olarak siyasilerin zenginleşip, halkın ezilmesine hep karşı duracağız.

 

Bu yüzden Irak Türkmen Cephesi eylemlerin başladığı ilk günden itibaren belli bir yol haritası izlemiştir. Bu yol haritasını da 2 ekimde yayımladık. Irak Türkmen Cephesi olarak barışçı eylemcilerin her zaman yanında olduğunu duyurduk ve bunun yanında da seçim yasası ve seçim komisyonu yasası çıktı, biz buna destek vermiştik. Ayrıca Başbakanın istifa etmesi, 30-45 gün içerisinde yeni başbakan atanması, erken seçime gidilmesi ve meclisin çözülmesini çözüm yolu olarak sunmuştuk.  Bu bizim yol haritamızdır, bütün toplantılarda da bunu savunduk. Kürt, Arap, Sünni ve Şii taraflara karşı da sürekli bunu dile getirdik.